DEN HAAG - De plunderingen in de Haagse binnenstad bleven uit, maar de kosten niet. Wethouder Richard de Mos wil nu uitzoeken of de mensen achter de online oproepen zelf kunnen opdraaien voor de schade van ondernemers in Den Haag.

Houten platen, beveiligers en lege winkels

Op zaterdag 31 oktober stond het centrum van Den Haag op scherp. Op sociale media circuleerden oproepen om winkels leeg te roven, onder de noemer Gen Z. Veel ondernemers namen het zekere voor het onzekere: puien gingen achter hout, er kwamen extra beveiligers en sommige zaken bleven de hele dag dicht. Wie wel openging, zag de klanten wegblijven en de kassa stil.

Binnenstad in Bedrijf, de organisatie van ondernemers in het Haagse centrum, schat de schade op vele duizenden euro's. Een precies bedrag is er nog niet. Die rekening ligt nu bij de winkeliers zelf, ook al bleven de gevreesde plunderingen uit.

De politie hield die dag 34 mensen aan, de meesten jongeren van 15 tot 18 jaar, uit plaatsen verspreid over het land. Burgemeester Van Zanen vaardigde rond tien over drie een noodbevel af, eerst voor het winkelhart en later ook voor het Malieveld en de omgeving van Centraal Station. Een agent ging met mogelijke gehoorschade naar het ziekenhuis, nadat illegaal vuurwerk richting de politie was gegooid.

Twee juridische routes naar de veroorzaker

De Mos, in Den Haag wethouder Economie en Binnenstad, vindt het niet uit te leggen dat ondernemers betalen voor iets wat anderen hebben aangewakkerd. Zijn lijn vat hij samen in drie woorden: "De opruier betaalt."

Hoe dat moet, is nog niet duidelijk. De gemeente kijkt samen met ondernemersorganisaties en juristen naar twee sporen. Het eerste is strafrechtelijke vervolging voor opruiing. Het tweede is het civiele aansprakelijkheidsrecht, waarmee onder voorwaarden ook kosten voor preventieve beveiliging en aantoonbaar gemiste winst terug te halen zouden zijn.

De wethouder erkent dat het geen eenvoudige klus wordt: eerst moet vaststaan wie precies waarvoor verantwoordelijk is. Namen van opruiers zijn door de gemeente niet genoemd, en een termijn evenmin. Bas Winkler, voorzitter van Binnenstad in Bedrijf, heeft laten weten dat hij wil onderzoeken welke mogelijkheden er zijn. Als eerste stap wil De Mos de schade in de Haagse binnenstad in kaart brengen en snel met de ondernemers om tafel.